Przejdź do treści

Kim jesteśmy

Wspólnota starej wiary

Prawosławni chrześcijanie, którzy nie przyjęli reform patriarchy Nikona — bezpopowcy z Gabowych Grądów.

Jesteśmy wiarą prawosławną od pierwszych wieków chrześcijaństwa. Staroobrzędowcy to prawosławni chrześcijanie, którzy nie przyjęli cerkiewnej reformy patriarchy Nikona i cara Aleksieja Michajłowicza — nie uznajemy reform liturgicznych przeprowadzonych w latach 1652–1656, które upodabniały obrzędy Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego do greckich. Każda zmiana, wbrew postanowieniom siedmiu Powszechnych Soborów, traktowana jest jako odejście od jedynej prawdziwej wiary. Sama nazwa „staroobrzędowcy” to jedynie etykieta nadana w wyniku XVII-wiecznej schizmy tym, którzy wiary nie zmienili.

Chcąc uchronić stare kanony wiary prawosławnej, staroobrzędowcy rozproszyli się po świecie, uciekając przed prześladowaniami. Do Polski, do Gabowych Grądów, nasi przodkowie przybyli w 1865 roku. Dziś w Rzeczypospolitej wspólnoty starej wiary zamieszkują głównie województwo podlaskie — Gabowe Grądy, Bór, Augustów, Suwałki, Wodziłki — oraz Wojnowo na Mazurach.

Bezpopowcy — Cerkiew bez wyższej hierarchii

Należymy do bezpopowców. Nie oznacza to jednak, że nasza Cerkiew nie ma duchowieństwa — oznacza, że w wyniku reform XVII wieku pozostała bez wyższej hierarchii duchownej. Nasi nastawnicy są osobami duchownymi: otrzymują święcenia kapłańskie z rąk obecnych kapłanów i zwani są batiuszkami, ojcami, nastawnikami, popami lub świaszczennikami. Najwyższym przewodnikiem duchowym pozostaje dla nas sam Chrystus. Nabożeństwa odprawiamy według kalendarza juliańskiego, w nowo zbudowanej Cerkwi św. Mikołaja.

Lestowka — staroobrzędowy sznur modlitewny

Znak wiary

Krzyż ośmioramienny i lestowka

Krzyż ośmioramienny — z pionową belką, dużą belką poziomą, małą belką tytułu u góry i skośnym podnóżkiem — jest głównym znakiem naszej wiary. Krzyż noszony na ciele nigdy nie przedstawia postaci Chrystusa: pusty krzyż jest symbolem, a nie ikoną.

Lestowka — skórzany sznur modlitewny w kształcie drabiny — pomaga liczyć modlitwy i pokłony. To jeden z najbardziej rozpoznawalnych przedmiotów starej wiary, obecny w naszych dłoniach od pokoleń.

Czym jest Cerkiew

Ciało Chrystusa

„Żyć w Chrystusie — oznacza żyć w Cerkwi.”

Cerkiew to nie budynek, lecz wielki związek wierzących w Chrystusa, zjednoczonych Jego miłością w jeden, żywy Boski organizm zbawienia. Pan, zbawiwszy ludzkość przez Swoją śmierć i pojednawszy ludzi z Bogiem, wszczepił ich w Siebie — jak gałązki wszczepia się do płodnej winorośli.

W Cerkwi chrześcijanin, świadom własnej grzeszności, kaja się przy modlitwie całej wspólnoty i otrzymuje odnowienie sił. Dlatego tak ważne jest, by nie oddzielać się, nie dążyć do izolacji od jej życia. „Bo gdzie są dwaj albo trzej zebrani w imię moje, tam jestem pośród nich”.

„Cerkiew jest wolna i może tworzyć nowe formy swojego bytu, ale nie może być w sprzeczności ze sobą, w niezgodzie ze swoją przeszłością.”

Poczet duchownych

Nastawnicy naszej parafii

Ojcowie duchowni, którzy przez pokolenia prowadzili wspólnotę Gabowych Grądów.

Nastawnik Piotr Gołubow z uczniami religii (przed 1939)

Nastawnik Piotr Gołubow z uczniami religii (przed 1939)

Nastawnik Łukijan Jonik

Nastawnik Łukijan Jonik

Nastawnik Harłampij Herwin (1945–1959)

Nastawnik Harłampij Herwin (1945–1959)

Nastawnik Warfołomiej Filipow (1959–1968)

Nastawnik Warfołomiej Filipow (1959–1968)

Nastawnik Miron Filipow (1968–1998)

Nastawnik Miron Filipow (1968–1998)

o. Mariusz Jefimow — nastawnik parafii (od 1997)

o. Mariusz Jefimow — nastawnik parafii (od 1997)

Modlitwa i śpiew

Zespół „Riabina”

W Gabowych Grądach działa jedyny w kraju wokalny zespół staroobrzędowców, śpiewający dawne rosyjskie pieśni. Dla grup możliwe jest spotkanie z jego występem, połączone z opowieścią o wspólnocie, dawnym obyczaju i starej wierze.

Śpiew cerkiewny — powolny, jednogłosowy, wedle dawnego kanonu — oddziałuje na duszę i jest znakiem żywej tradycji. Spotkanie najlepiej uzgodnić wcześniej z nastawnikiem.

Umów spotkanie
Riabina — zespół folklorystyczny Staroobrzędowców